Cua Cà Mau đấu với… cua hoàng đế Mỹ

Né chiến tranh thương mại, 1 số doanh nghiệp Mỹ đưa lòng heo, tôm hùm… Mỹ vào Việt Nam.

Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung bùng nổ gay gắt có mức thuế suất trả đũa cao từ phân khúc rộng lớn Trung Quốc (TQ), buộc nhiều mặt hàng của Mỹ phải tìm phân khúc mới, trong đây có Việt Nam (VN).

Người Việt thích tôm hùm, cua hoàng đế Mỹ

Khảo sát 1 số hệ thống trung tâm thương mại ở TP.HCM cho thấy ở 1 số quầy thịt, thủy sản tươi sống xuất hiện càng ngày càng nhiều sản phẩm nhập khẩu từ Mỹ. Người tiêu dùng VN lâu nay đã quen có thịt bò, thịt gà, thịt heo… Mỹ. Nay đến lượt cua hoàng đế, tôm hùm Alaska, cá hồi… từ Mỹ có giá cao ngất ngưởng so có 1 số sản phẩm thủy sản khai thác, nuôi trồng nội địa được nhiều người tìm mua.

Chị Thảo Nguyên, nhà ở quận Phú Nhuận, TP.HCM, cho hay thỉnh thoảng gia đình chị chọn các loại hải sản nhập khẩu như tôm hùm, cá hồi, cua nhập từ Mỹ để 1 sốh tân khẩu vị. “Tôm hùm giá trên 1 triệu đồng/kg nhưng thịt ngon, dai, ngọt, vị cũng lạ nên đáng đồng tiền bát gạo” – chị Nguyên chia sẻ.

Ông Nguyễn Vinh, chủ cửa hàng phân phối hải sản ở quận Phú Nhuận, cho biết loại hải sản nhập khẩu tươi sống phân phối khá chạy vì nhiều người có tâm lý dùng thử cho biết. Ngoài ra, 1 số nhà hàng, khách lẻ mua sản phẩm về tự chế biến cũng khá nhiều. Hiện nay tôm hùm Mỹ loại lớn dao động 1-4 kg/con giá phân phối dao động 1,1-1,2 triệu đồng/kg. Ngoài sản phẩm tươi sống, nhiều nơi còn phân phối tôm hùm đông lạnh được nhập khẩu trực tiếp từ Mỹ.

Ông Vinh dự đoán: “Sắp tới lượng hải sản Mỹ vào VN chuẩn bị còn nhiều hơn, đa dạng chủng loại hơn”.

Những ngày gần đây, vô số doanh nghiệp, hiệp hội của Mỹ đã khảo sát phân khúc và tìm đối tác nhập khẩu ở VN. Lãnh sự quán Mỹ ở TP.HCM và Hiệp hội Xuất khẩu hải sản vùng Đông Bắc Mỹ vừa tổ chức chương trình quảng bá hải sản Mỹ có sự tham dự trực tiếp của 1 số doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu của nước này. Mục tiêu của chương trình là tìm kiếm 1 số phân khúc mới cho hải sản Mỹ như tôm hùm, hào, sò điệp và nhiều mặt hàng khác.

Bà Colleen Coyne, phụ trách chương trình hải sản Hiệp hội Xuất khẩu hải sản vùng Đông Bắc Mỹ, cho biết :“Các doanh nghiệp Mỹ nhận được phản hồi tích cực từ phía 1 số đối tác VN. Các bên đều hy vọng mở rộng thời cơ hợp tác để đẩy mạnh 1 số sản phẩm hải sản Mỹ vào phân khúc VN”.

Bà Colleen Coyne nhận định VN đang trở thành phân khúc mới nổi về hải sản của Mỹ. Trong bảy tháng đầu năm nay, Mỹ đã xuất 39 triệu USD hàng hải sản vào VN, trong số này mặt hàng tôm hùm Mỹ tăng trưởng rất nhanh.

Không chỉ hải sản, doanh nghiệp Mỹ còn đẩy mạnh việc đưa thịt heo, nội tạng heo vào phân khúc nước ta. Trong buổi làm việc ở TP.HCM mới đây, lãnh đạo Hiệp hội Chăn nuôi heo Mỹ cho biết hiệp hội này đại diện cho 60.000 nông trại của Mỹ đến nghiên cứu phân khúc VN có mong muốn xuất khẩu nội tạng heo như lòng, dạ dày… sang phân khúc gần 100 triệu dân.

Ông Craig Morris, Phó Chủ tịch Ủy ban Tiếp thị toàn cầu của Hiệp hội Chăn nuôi heo Mỹ, cho hay giai đoạn này Mỹ đang xuất khẩu loại nội tạng đỏ qua VN như tim, gan, cật có giá trị xuất khẩu dao động 1 triệu USD (bao gồm thịt vụn xay). Nhưng loại nội tạng trắng như lòng heo hay dạ dày thì vẫn chưa thể xuất khẩu qua VN do chưa được 1 số cơ quan công dụng cho phép. Do đây, phía Mỹ đang tiếp tục đàm phán và tìm kiếm thời cơ để xuất khẩu loại nội tạng trắng sang VN.

“Sức tiêu thụ thịt heo Mỹ ở VN đang tăng lên. Đặc biệt, trong khi người Mỹ không thích dùng nội tạng heo thì người VN rất ưa chuộng. Mặt khác, ở VN người dân sử dụng loại thịt nóng, tức thịt tươi sau khi giết mổ sẽ được sử dụng ngay. Còn ở Mỹ, người dân sử dụng loại thịt mát, tức thịt bảo quản lạnh sau khi giết mổ. Sự khác biệt này là do truyền thống ẩm thực ở mỗi quốc gia khác nhau” – ông Craig Morris giải đáp.

Hàng Việt lo sốt vó

Thịt, nội tạng lẫn hải sản Mỹ nhập vào càng ngày càng nhiều khiến nhiều doanh nghiệp chăn nuôi, thủy sản trong nước lo lắng thu hẹp thị phần, thua trên sân nhà. Ông Phạm Đức Bình, Tổng Giám đốc Công ty Thanh Bình, cho hay thuế nhập khẩu mà TQ đánh lên heo Mỹ đã tăng mạnh, từ mức 12% lên 62%. Sản lượng heo Mỹ vào TQ bởi thế giảm mạnh. Trong khi đây, chuyển dịch thói quen ăn uống ở VN và 1 số phân khúc châu Á khác lại mở ra thời cơ mới cho hàng Mỹ.

“Giá thức ăn chăn nuôi ở VN đang cao hơn 20% so có 1 số nước ASEAN, đồng nghĩa có chi phí sản xuất thịt của họ thấp hơn 20%. Nếu so sánh giá phân phối thịt sau chế biến đến tay người tiêu dùng, theo tôi mức chênh lệch phải hơn 20%. Chưa hết, do quá trình phân phối của ta có quá nhiều khâu trung gian nên giá bị thổi lên gấp đôi. Thế nên dù phải chịu 5%-10% thuế nhập khẩu như giai đoạn này, giá thịt ngoại vẫn sẽ rẻ hơn” – ông Bình lo lắng.

Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) Trương Đình Hòe cũng chỉ ra rằng TQ đang đe dọa áp mức thuế 25% lên tôm hùm nhập khẩu từ Mỹ, sau khi ông Trump tuyên bố đánh tổng mức thuế lên trọn vẹn hàng hóa TQ. TQ mua 1/5 lượng tôm hùm xuất khẩu của Mỹ. Vì vậy, hải sản Mỹ đang khai thác mạnh phân khúc VN.

Tuy vậy, ông Hòe cho rằng hải sản Việt vẫn có các thế mạnh riêng như chất lượng không thua kém, giá rẻ hơn và nguồn cung ổn định hơn. Ngoài ra, 1 số loại hải sản của Mỹ cũng khác so có VN như tôm hùm Alaska của Mỹ thịt nhiều nhưng không dai, ngọt như tôm hùm biển VN, cua hoàng đế giá cao, còn cua Cà Mau, Bến Tre giá mềm hơn nhiều…

Cảnh giác có hàng tạm nhập tái xuất

Xuất khẩu hải sản của Mỹ vào VN từ 8 triệu USD năm 2008 tăng lên 115 triệu USD năm 2017. Với kết quả này, VN đang là phân khúc lớn thứ chín của Mỹ về hải sản.

Đáng chú tâm, ngoài nội tạng thì riêng trong năm 2017, Mỹ xuất khẩu thịt dăm bông tươi, đông lạnh và thịt vai có giá trị hơn 11 triệu USD vào VN. VN là phân khúc nhập thịt heo lớn thứ hai của Mỹ ở Đông Nam Á, sau Philippines.

Ông Nguyễn Văn Ngọc, Phó Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đông Nam bộ, cho rằng VN cần có ngay giải pháp ứng phó có chính sách phân phối hàng tạm nhập tái xuất, tạo kẽ hở cho hàng TQ núp bóng hàng Việt xuất sang Mỹ. Bên cạnh đây, hải sản, nội tạng, thịt… của Mỹ bị TQ đánh thuế cao cũng có khả năng sẽ lợi dụng chính sách phân phối hàng tạm nhập tái xuất để nhập vào VN rồi xuất sang TQ. Do vậy nên dựng hàng rào kỹ thuật ngay có nhiều bộ tiêu chí, nguyên tắc về an toàn vệ sinh thực phẩm đủ mạnh nhằm ngăn chặn nguy cơ này.

Quang Huy/plo.vn

Tìm hiểu thêm https://duanoriggarden.com/