Đánh thuế tài sản: Hà Nội bói đâu ra nhà dưới 700 triệu đồng?

Ở Hà Nội làm gì có nhà 100m2 có giá dưới 1 tỷ đồng? Rõ ràng dự thảo đề xuất mức thuế đối có nhà từ 700 triệu đồng là quá thấp, chẳng thể đồng ý được và cần phải tham khảo nâng mức chịu thuế lên cho hợp lý.

Đề xuất đánh thuế tài sản có nhà trên 700 triệu đồng, 1 số tài sản khác như tàu bay, du thuyền, xe 4 phân phốih giá trên 1,5 tỷ đồng trong dự thảo Dự án Luật thuế tài sản đã vấp phải nhiều ý kiến trái chiều từ 1 số chuyên gia dư luận. PV Infonet đã có cuộc thảo luận có Chuyên gia kinh tế, PGS – TS. Đinh Trọng Thịnh về dự thảo này.

Một loại thuế bù đắp cho nhiều loại thuế

Dư luận đang có nhiều luồng ý kiến trái ngược nhau về Dự thảo Luật thuế tài sản do Bộ Tài chính trình Chính phủ, theo quan điểm của ông có cần thiết phải đánh thuế tài sản hay không?

PGS-TS. Đinh Trọng Thịnh: Có rất nhiều quốc gia trên địa cầu đã và đang tiến hành thuế tài sản vì nó có tính hợp lý, hợp pháp và chắc chắn tính công bằng cho xã hội.

Tính hợp lý và hợp pháp là ở chỗ khi anh có 1 lượng tài sản lớn, anh phải sử dụng lượng dịch vụ công và hạ tầng lớn, bởi thế anh phải đâyng góp để Chính phủ thi công là hợp lý. Muốn tài sản đây được an toàn, xã hội ổn định, không có trộm cắp, không có ai gây phương hại đến tài sản của anh thì anh phải đâyng 1 khoản tiền để Chính phủ duy trì sự quản lý tài sản cho anh; duy trì lực lượng làm công tác xã hội cũng như an ninh và 1 số vấn đề liên quan đến quản lý, từ đây chắc chắn cho tài sản của anh tồn ở 1 1 sốh an toàn trong mọi điều kiện.

Tính công bằng là ở chỗ khi anh có 1 lượng tài sản lớn, có nghĩa là anh giàu hơn các người khác. Người có lương cao hơn, sử dụng nhiều hơn phải có trách nhiệm đâyng góp, cống hiến cho xã hội nhiều hơn.

Chính vì lẽ đây mà trong thực ở việc 1 số quốc gia trên địa cầu tiến hành rộng rãi hình thức thu thuế này là điều bình thường.

Một công trình khách sạn đang được thi công ở thị trấn Tam Đảo, tỉnh Vĩnh Phúc. Theo quy định của dự thảo, tài sản nhà có giá trị trên 700 triệu đồng sẽ phải chịu thuế tài sản.

Đó là việc diễn ra ở 1 số nước khác, nhưng đối có điều kiện, tình cảnh ở Việt Nam GĐ này, thậm chí là 1 số năm tới, việc đánh thuế tài sản đã là hợp lý hay chưa, thưa ông?

PGS-TS. Đinh Trọng Thịnh: Thực ra từ trước đến nay Việt Nam chưa từng đánh thuế tài sản là vì lương bình quân đầu người của chúng ta ở mức thấp. Hầu hết người dân Việt Nam chỉ chắc chắn mức sống tối thiểu, việc có được tài sản nào đây là kết quả của cả 1 quá trình tiết kiệm, chắt bóp thậm chí là hà khắc có chính chính mình mình.

Nhưng giờ đây mức lương của người Việt Nam đã ở mức trung bình của địa cầu, dao động 2.400 USD/người/năm, nên rất nhiều người có tài sản lớn và Nhà nước cần tham khảo đánh thuế. Đó là nguyên nhân Thứ nhất cần phải đánh thuế.

Thứ hai, GĐ 2017-2018 nguồn thu của ngân sách nhà nước đang sụt giảm nghiêm trọng vì phải 1 sốh tân chính sách phân phối hàng thuế thích hợp có 1 số cam đoan của Việt Nam có 1 số đối tác khi tham dự 1 số Hiệp định thương mại tự do song phương và đa phương. Mức giảm thấy rõ nhất là thuế nhập khẩu, trước đây thuế nhập khẩu bình quân dao động 20%, đến nay thuế nhập khẩu bình quân chỉ còn dao động 3% trên tổng giá trị hàng hóa nhập khẩu.

Thứ ba, là thuế thu lương cá nhân (TNCN), trong cải 1 sốh về thuế TNCN có hai phương án được Bộ Tài chính đưa ra, hoặc sẽ giảm 1.400 tỷ đồng, hoặc sẽ tăng thêm 500 tỷ đồng so có phương án đang thực hiện.

Thứ tư là thuế tiêu thụ độc đáo (TTĐB), thuế này cũng đã giảm đi rất nhiều trong thời gian qua.

PGS-TS. Đinh Trọng Thịnh.

Nguồn thu NSNN giảm đi rất nhiều từ thuế xuất khẩu, thuế lương công ty, thuế lương cá nhân, và thuế tiêu thụ độc đáo. Liệu có phương án nào khác để vẫn có tiền cho NSNN mà không cần phải đánh thuế tài sản, thưa ông?

PGS-TS. Đinh Trọng Thịnh: Như trên đã nói, nguồn thu bởi thế là giảm đi rất nhiều. Cắt giảm chi tiêu cũng là 1 biện pháp cần phải thực hiện, nhưng nếu chỉ cắt giảm chi tiêu thì chưa đủ vì NSNN vẫn phải chi cho bộ máy hành chính quản lý nhà nước, quân đội, công an, tòa án, rồi chi cho đầu tư công,… bởi thế có cắt giảm thế nào đi nữa thì chi tiêu cũng không giảm được nhiều, trong khi nguồn thu lại giảm đi đáng kể.

Chính vì vậy, Bộ Tài chính phải tìm mọi 1 sốh cơ cấu lại nguồn thu, tức là 1 sốh tân toàn bộ hệ thống thuế. Những loại thuế nào ép buộc phải giảm thì chúng ta giảm, nhưng cái gì có thể tăng được mà thích hợp có thông lệ quốc tế thì chúng ta phải làm.

Nếu không tăng thuế thì không lấy đâu ra nguồn thu. Trước hết, đối có thuế VAT, GĐ này 1 số nước đang tiến hành việc đánh thuế gián thu, trong đây có thuế VAT và mức bình quân chung của địa cầu trong năm 2017 theo World Bank là 16%, trong khi của Việt Nam là 9,7%. Như vậy, mức thuế VAT của Việt Nam còn quá thấp so có mức trung bình của địa cầu cũng như so có 1 số nước xung quanh. Vì thế không phải ngẫu nhiên mà Bộ Tài chính yêu cầu tăng thuế VAT.

Thứ hai, về thuế TTĐB, 1 số hàng hóa có thể tăng thuế được là xe 4 phân phốih cũ,… thì lại tăng, ngay cả thuế bảo vệ môi trường và thuế TTĐB đối có mặt hàng xăng dầu cũng cần thiết tham khảo tăng lên vì các thứ này xả thải ra môi trường. Nhưng cứ mỗi khi đề cập đến là toàn bộ lại phản đối, điều này cũng dễ hiểu vì tâm lý của các người chịu thuế.

Ngoài ra, chúng ta phải tiến hành tìm hiểu các loại thuế chúng ta chưa có mà trên địa cầu đã có, ví dụ như thuế tài sản. Đây là loại thuế đem lại nguồn thu rất ổn định cho ngân sách nhà nước 1 số quốc gia mà hầu như nước nào cũng tiến hành. Từ trước đến nay thuế liên quan đến tài sản của chúng ta chỉ dừng lại ở việc thu phí và lệ phí, chẳng hạn như phí sử dụng đất.

Đã làm là phải khiến cho công bằng!

Nếu cho rằng việc đánh thuế tài sản là cần thiết, vậy theo ông Bộ Tài chính cần điều chỉnh như thế nào cho công bằng, tránh gây bức xúc cho người dân?

PGS-TS. Đinh Trọng Thịnh: Rõ ràng đã đến khi chúng ta tham khảo việc đánh thuế tài sản để chắc chắn công bằng, nhưng có mấy điều mà người làm chính sách phân phối hàng cần phải lưu ý. Thứ nhất, mức độ tài sản phải được xác định thế nào là tài sản lớn để đánh thuế. Đã là tài sản phải bao gồm cả động sản và BĐS và mức độ xác định giá trị phải như nhau. Ví dụ xác định cái nhà trên 700 triệu là phải đánh thuế thì cái xe 4 phân phốih hay bất kỳ tài sản gì khác có giá từ 700 triệu đồng trở lên cũng phải bị đánh thuế.

Ngưỡng chịu thuế được xác định như thế nào lại là 1 câu chuyện mà mỗi quốc gia có 1 đặc biệt riêng. Ví dụ như nước có lương cao như Mỹ họ sẽ đánh thuế ở mức cao hơn, nhưng các quốc gia có mức lương trung bình và trung bình khá thì sẽ đánh thuế ở mức thấp hơn.

Khu nhà liền kề ở đảo Tuần Châu, đô thị Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh.

Thứ hai là biện pháp đánh thuế. Đối có tài sản thừa kế, bình thường 1 số nước đánh rất cao, thậm chí lên đến 50%. Việt Nam khuyến khích người dân tiết kiệm cũng như khuyến khích tình cảm giữa con cái có cha mẹ nên chưa nên tham khảo việc đánh thuế đối có tài sản thừa kế, hoặc nếu có thì cũng nên áp mức thấp.

Đối có việc tính thuế khi chuyển nhượng tài sản, cần xác định trên giá trị tài sản đây theo giá phân khúc. Còn đối có thuế duy trì hàng năm có tài sản là thuế đâyng để nhà nước quản lý, theo dõi, bảo vệ tài sản cho người đâyng thuế, đây gọi là thuế duy trì và thường rất thấp. Ví dụ thuế chuyển nhượng tài sản từ 3-5% thì thuế duy trì chỉ từ 0,5-0,7%. Thuế chuyển nhượng tài sản được xác định theo giá trị phân khúc của mặt hàng bị đánh thuế thì thuế duy trì hàng năm cũng phải giảm trừ khấu hao tài sản mới hợp lý.

Theo đề xuất GĐ này đối có BĐS là 700 triệu đồng, Hiến pháp quy định người dân có quyền có chỗ ở, nếu tính theo mức bình thường là mỗi người 25m2, 1 gia đình bình quân có 4 người, tổng quy mô phải là 100m2, nhưng ở Hà Nội làm gì có nhà 100m2 có giá dưới 1 tỷ đồng? Rõ ràng dự thảo đề xuất mức thuế đối có nhà từ 700 triệu đồng là quá thấp, chẳng thể đồng ý được và cần phải tham khảo nâng mức chịu thuế lên cho hợp lý.

Thứ hai là tham khảo mức đâyng từ 0,4-0,7% của dự thảo, cần làm rõ cơ sở sao cho hợp lý, nếu giá trị tài sản vượt quá ngưỡng không phải chịu thuế thì phải áp mức 0,4% hay 0,7%, rõ ràng vấn đề quan trọng là phải xác định căn cứ cho hợp lý, khi giải trình được 1 1 sốh công khai, rành mạch thì người dân sẽ chấp nhân.

Nhưng liệu có dẫn đến hiện trạng người mua và người phân phối tài sản kê khai giá phân phối thấp hơn nhiều so có giá trị thực để trốn thuế hay không, thưa ông?

PGS-TS. Đinh Trọng Thịnh: Lo ngại này là có thực nhưng trước hết chúng ta phải có được cơ sở kê khai của tài sản đây, sau đây đem so sánh có giá phân khúc để xác định mức giá có hợp lý hay không. Để làm được điều này cần có ngân hàng dữ liệu về giá trị tài sản lớn, từ đây có mức giá của tài sản tương tự, qua đây tính được mức tăng/giảm giá của tài sản để đánh thuế cho chính xác.

Còn bây giờ nếu đòi hỏi về 1 sự công bằng, chính xác ngay lập lập tức chẳng thể có được. Bất kỳ 1 quốc gia nào, 1 chính sách phân phối hàng nào ban hành ra đều cần có thời gian, sau đây rút bí kíp và chỉnh sửa thì chính sách phân phối hàng mới sát có thực ở và phát huy hiệu lực.

Cho nên việc chúng ta tiến hành thuế tài sản là cần thiết, có điều xác định rõ ngưỡng chịu thuế, 1 số loại thuế khác nhau, và mức thuế suất như thế nào, cần có cơ sở thuyết phục để người dân đâyng thuế.

Người dân cũng cần phải hiểu rằng 1 quốc gia cũng giống như 1 gia đình, trong 1 gia đình cần phải có nguồn thu để phục vụ việc chi tiêu. Vấn đề là làm thế nào để người dân thấy được mặt tích cực của chính sách phân phối hàng, trong đây vai trò của báo chí là rất quan trọng. Làm thế nào để người dân hiểu được việc đâyng thuế là nghĩa vụ, trách nhiệm của mỗi người dân, nếu không đâyng thì không có an sinh xã hội, 1 số cơ quan báo chí cần làm rõ việc này cho đầy đủ, rõ ràng, trách nhiệm thì người dân sẽ vui vẻ đâyng thuế.

Xin cảm ơn ông về cuộc thảo luận!

Tìm hiểu thêm https://duanoriggarden.com/